Улаанбаатар хот ногоон байгууламж, цэцэрлэгжүүлэлтийн мастер төлөвлөгөөг үе шаттай хэрэгжүүлж, арчилгааны ажлыг байгаль, цаг уурын өөрчлөлттэй уялдуулах, нэг хүнд ногдох ногоон байгууламжийн хэмжээ 5.9-8 ам метр байгааг есөн ам метр болгон нэмэгдүүлэхийг зорьж ажиллаж байна.

Энэ хүрээнд 2026 онд нийслэлийн төсвийн хөрөнгөөр есөн дүүргийн хэмжээнд нийтийн эзэмшлийн 157 га талбайн 155 гудамж, 35 нэгж талбарт ногоон байгууламжийн тарилт, арчилгааг хийж байна. Ингэхдээ ойн мэргэжлийн 28 байгууллага болон дүүргийн ОНӨААТҮГ-уудтай гэрээ байгуулан ажиллаж байна. Нийслэлийн зургаан дүүргийн нийтийн эзэмшлийн ногоон байгууламжийн 54 байршилд 104,866 ширхэг гоёл чимэглэлийн мод, 46 байршилд 4800 ам метр талбайд 337,340 цэцэгт байгууламж хийж байна. Мөн 72 байршилд нийт 24.1 га талбайг шинээр болон нөхөн зүлэгжүүлэх юм.

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн 2025 оны 44 дүгээр зарлигаар жил бүрийн тав болон есдүгээр сарын бямба, ням гарагуудыг “Тэрбум мод тарих үндэсний өдөр” болгон зарласан. Хаврын бүх нийтийн мод тарих үйл ажиллагааны хүрээнд нийслэлийн хэмжээнд есөн байршилд 406 байгууллагын 11855 албан хаагч 129,873 ширхэг модыг тарьж байна. Мөн Засгийн газрын хэрэгжүүлэгч агентлаг Ойн газартай хамтран Цагаан давааны хогийн цэгийг ойжуулах ажлыг 15 га талбайд зохион байгуулж, 312 мянган ширхэг хайлаас модны суулгац тарих ажлыг эхлүүлсэн. Энэхүү төсөл нь хогийн цэгийг хотын ногоон бүс болгон өөрчлөх тусгай зориулалтын ногоон байгууламжийг нэмэгдүүлэх ач холбогдолтой юм.

Нэгүүн.мн сайтын эрхлэгч Ч.Баяржаргалыг дөрөвдүгээр сарын 10-ны өдөр эрүүгийн хуулийн тусгай ангийн 17.6 дугаар зүйлийн 1 дэх хэсэгт  хэрэг үүсгэн 30 хоногийн цагдан хорих таслан сэргийлэх арга хэмжээ авсан. Улмаар 26 хоногийн дараа буюу тавдугаар сарын 6-ны өдрийн 11.30 цагт цагдан хориог сунгах, эсэх шүүх хурал болж “Мөрдөгчид нөлөөлөхийг завдсан" хэмээн үндэслэлгүйгээр цагдан хорих таслан сэргийлэх арга хэмжээг сунган шийдвэрлэсэн. Нөхцөл байдал ямар байгаа талаар сэтгүүлч Ч.Баяржаргалын өмгөөлөгч С.Болорчулуунаас тодрууллаа.

-Сэтгүүлч Ч.Баяржаргал хуурай өлсгөлөн зарлаад 100 цаг болж байна гэж байна. Биеийн байдал нь ямар байгаа вэ?

-Би даваа гарагт очиж уулзахад биеийн байдал хүнд байсан. Ч.Баяржаргал өнгөрсөн баасан гарагаас эхлэн өлсгөлөн зарласан юм байна лээ. 461 дүгээр хорих анги өлсгөлөн заралсныг нь бүртгэхгүй, биеийн байдалд чинь сөргөөр нөлөөлнө гэдэг хариу өгч, өлсгөлөн зарлах эрхийг нь хязгаарласан юм гэсэн. Харин Ч.Баяржаргал хүний эрхийн асуудал гэж үзээд хуурай өлсгөлөн зарласан. Хоол унд идэхгүй байгаа болон зүрхний суурь өвчин буюу ховдол хоорондын асуудлаас үүдэж бие нь муу байна. Хуурай өлсгөлөн зарласан тохиолдолд 10 гаруй хоногоос илүү тэсдэггүй. Нойтон өлсгөлөн бол шингэн зүйл уудаг болохоор сар гаруй тэсдэг. Тиймээс миний зүгээс Ч.Баяржаргалд “Хуурай өлсгөлөн зарлах нь маш эрсдэлтэй. Тиймээс 461 дүгээр анги чинь бүртгэх ёстой. Заавал бүртгүүлээрэй гэсэн. Гэтэл “Эд нар бүртгэхгүй” байна гэсэн. Мөн ХЭҮК-т ханд гэж зөвлөсөн. Гэтэл ХЭҮК эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаа явагдсан учраас бид нар хүлээж авахгүй гэсэн. Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагаанаас гадна үзэл бодлоо илэрхийлэх, өлсгөлөн зарлах нь чиний эрх шүү дээ. Энэ талаараа комисст ханд гэсэн. Гэвч хүлээж авдаггүй учраас хандахгүй юм шиг байна.

-Зүрхний асуудалтай гэлээ. Эмнэлгийн хяналтад байдаг гэсэн үг үү?

-Тийм ээ. Эмнэлгийн байгууллагаад тогтоогдсон бөгөөд байнгын эмчилгээ хийлгэдэг байсан юм билээ. Тэгээд зүрхээ 461 дүгээр хорих ангийн эмчид үзүүлье гэтэл энэ анги нь зүрхний нарийн мэргэжлийн эмчгүй байж таарсан. Ингээд Ч.Баяржаргалын биеийн байдал огцом муудаж, өчигдөр шокын байдалтай болж, гуравдугаар эмнэлэгт хүргэгдэж, зүрхний аппарат зүүсэн байна лээ. Тэр аппаратыг нь салгаж болохгүй гэсэн. Салгах юм бол нас барах магадлал өндөр байна. Хяналт тавьдаг прокурор Батзолбоод энэ талаар мэдэгдсэн байгаа.

-Ямар шалтгааны улмаас өлсгөлөн зарласан юм бол?

-Үндэслэлгүйгээр цагдан хорьж байна гэж үзэж байгаа. Уг нь таслан сэргийлэх төрлийн арга хэмжээнд нь Монгол Улс, дүүрэг, гэрээсээ гарч болохгүй зэргээр зорчих эрхийг нь хязгаарлаж болдог. Гэтэл хорьж, эрүүдэн шүүж байгаад л асуудал нь байгаа юм. Өмнөх өмгөөлөгч нар нь цагдан хорионы хугацааг сунгахгүйгээр, суллаж өгөөч гэдэг хүсэлтийг тавьсан юм билээ. Гэтэл мөрдөгчид нөлөөлсөн гэх хуульд байхгүй үндэслэлээр хориод, хугацааг нь сунгаад байна. Хуульд гэрч, хохирогч, шинжээчид нөлөөлөх гэсэн заалт байдаг. Мөрдөгчид нөлөөлөх гэж заалт байдаггүй.

-Өмгөөлөгчийн зүгээс та энэ байдлыг юу гэж харж байна вэ?

-Нэгдүгээрт, Үндсэн хуулийн цэцээс хүлээж авсан Эрүүгийн хуулийн 13.5 худал мэдээлэл тараасан тохиолдолд гэмт хэрэгт тооцохоо больсон гэх Үндсэн хуулийн дүгнэлт байгаа юм. Түүнтэй холбоотойгоор улс төр, төрийн албан хаагчийн үнэн, мөнийг ярьж, болж бүтэхгүйг нь мэдээлсний төлөө төрийн эрхийг барьж байгаа нам нь амыг нь хамхих зорилгоор сэтгүүлчдийг хорьж, олноор нь эрүүгийн хэрэг үүсгэж, яллагчаар татаж байна гэсэн хардлага төрж байна.

Өөрөөр хэлбэл, би ганцхан Л.Баяржаргал дээр өмгөөлөгчөөр ажиллаагүй. Цолмон гээд сэтгүүлч, Шинэхүү гээд зураглаач дээр ажиллаж байна. Сүүлд Ууганцэцэг гээд сэтгүүлч өмгөөлөгчөөрөө авья гэдэг санал тавьсан. Ингээд үзэхээр сэтгүүлзүйн салбарыг тэр чигт нь шоронжуулж, амыг нь хамхих зорилготой байна гэж харж байна. Тодруулбал, улс төрийн нөхцөл байдал өөрчлөгдөхөд л сэтгүүлчийг хорьж, барих, хэрэг хүлээлгэх нөхцөл байдал үүсээд байна. Тиймээс худал мэдээлэл тараах, гүтгэх асуудалтай холбоотой хуулийн төсөл хэлэлцэж буй энэ үед сэтгүүлчид маань саналаа өгч, нэгдсэн дуу хоолойтой байж, идэвхтэй байх хэрэгтэй. Энд ганцхан Л.Баяржаргалын асуудал биш нийт сэтгүүлчдийн асуудал, цаашлаад монголчуудын мэдэх эрхийн асуудал хөндөгдөж байна шүү дээ.

-Холбогдоод буй хэргүүдийн хувьд цагдан хорих шаардлагагүй гэж үзэж байна уу?

-Холбогдуулаад буй хэргүүдийн зарим нь хөнгөн, зарим нь 2-8 жилийн цагдан хорихоос өөр ялтай хэрэг байгаа юм. Энэ тохиолдолд хорихгүй байж болно.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2026 ОНЫ ТАВДУГААР САРЫН 21. ПҮРЭВ ГАРАГ. № 97 (7839)

Богд хааны ордон музей нээлттэй өдрүүдийн хүрээнд тусгай хэрэгцээт  иргэд, ахмад настан болон 0-16 насны хүүхдүүдэд музейн үзмэрийг үнэгүй үзүүлэх ажээ.

Богд хааны ордон музей түүх, соёлын өвийг сурталчлах, боловсролын олон талт үйл ажиллагаагаа өргөжүүлж, “Хаан ордны хавар 2026” тусгай хөтөлбөрийн нээлттэй өдрүүдийг зарлалаа. Тус арга хэмжээ 2026 оны тавдугаар сарын 18-28-ны хооронд үргэлжлэх бөгөөд энэ хугацаанд олон төрлийн үзэсгэлэн, урлаг, боловсролын хөтөлбөрүүд зохион байгуулагдах ажээ.

Хөтөлбөрийн хүрээнд “Энэрэхүйн хүч” үзэсгэлэн тавдугаар сарын 28-н хооронд дэлгэгдэх бол энэ хугацаанд “Боловсролын хөтөлбөр” хэрэгжих бөгөөд энэ хугацаанд музейн танин мэдэхүйн үйл ажиллагаа өргөжихөөр байна.

Нээлттэй өдрүүдийн хүрээнд тасалбарын хөнгөлөлт үйлчлэх бөгөөд өндөр настан, тусгай хэрэгцээт иргэд болон 0–16 насны хүүхдүүд үнэ төлбөргүй үйлчлэх аж.

Харин насанд хүрэгчид болон оюутнууд 50 хувийн хөнгөлөлттэй үнээр музей үзэх боломжтой юм.

2026 оны 5-р сарын 20-ны өдрийн 11:00 цагийн байдлаар баруун аймгуудын нутгаар хүчтэй салхи, шороон шуурга, нөөлөг салхи, нойтон цасны АЮУЛТАЙ үзэгдэл ажиглагдаж байгаа талаар цаг уурын байгууллагаас анхаарууллаа. 

Өнөөдрийн 11:00 цагийн байдлаар Баянхонгор, Завхан, Увсын зарим нутгаар цас орж байгаа бол Баян-Өлгийд цасаар шуурч байгаа юм байна. Зарим нутгуудад өчигдөр өдрөөс эхлэн цас орсон юм. 

Харин Хэнтий, Хөвсгөлийн нутгаар аадар бороо,  Дорноговь, Дорнод, Сүхбаатар, Увс, Хөвсгөлийн зарим нутгаар бороо орж байна. 

 

 Сань Шин Дүй музей нь үндэсний нэгдүгээр зэрэглэлийн музей бөгөөд Сань Шин  Дүй нутгаас олдсон дурсгалуудыг төвлөрүүлэн дэлгэн үзүүлдэг. Хүрлээр бүтээсэн “Сахиусан мод”, шижир алтан баг, зааны соёоны эдлэл зэрэг эртний Шү нутгийн соёлын гайхамшигт өвийг бүрэн харуулдаг.

 Сань Шин Дүйгийн соёл нь дэлхийн хамгийн нууцлаг эртний соёл иргэншлийн нэгд тооцоогддог. “Нууцлаг” гэдгийн учир нь нэгдүгээрт хүний толгойн хүрэл баримлуудын гадаад төрх нь өнөөгийн хүний гадаад төрхөөс этгээд өөр байдаг байна.

 Хоёрдугаарт их хэмжээний шижир алтан олдворуудтай. Жишээ нь: алтан баг, алтан таяг гэх зэрэг. Алтан таяг дээр загас, шувуу, сум зэргийн уран нарийн сийлбэртэй бөгөөд тэмдэг үсгийг нь одоо хүртэл тайлбарлаж чадаагүй байсаар байна. Гуравдугаарт олдворт үсэг бичгээр тэмдэглэсэн зүйл алга бөгөөд Хятадын эртний түүхийн сурвалж  бичгүүдэд ч энэхүү соёлын талаар тэмдэглэн үлдээсэн баримт огт байгаагүй аж.

 Шижир алтан баг

Дөрөвдүгээрт 3000 гаруй жилийн өмнө гэнэт алга болж, газрын доор булагдаж байснаа 1927 онд гэнэт олдсон. Тавдугаарт зааны яс, хаш чулуу, алт, хүрэл зэргээр бүтээсэн эд зүйлс нь бүгд тахилга дайлгын зориулалттай байсан ба нар, шувууны шүтлэгтэй байсан магадлалтай гэж эрдэмтэд үзсэн байна. 

 Сахиусан мод

 Нарны хүрд

Хятадын умард хилийн Эрээн хотноо 05-р сарын 11-ний өдөр нар налайн навчис ногоорон хүн зон амар амгалан.  Үүнээс яг нэг сарын өмнө буюу 04-р сарын 11-ний өдөр, Өвөр Монгол нь Хятадын 23 дахь  Чөлөөт худалдааны туршилтын бүсээр баталагдаж, Хятадын “Умардад нээлттай байлгах” стратегийн ажил алхам дэвшиж, Өвөр Монгол дэлхийн дэвжээнд гарах шинэ дүр төрхөө дэлгэсэн бол Эрээн хот нь  Чөлөөт худалдааны туршилтын бүсийн салбар бүсийн хувиар хөгжлийн шинэ боломжоо нээж билээ.

Юм юмны анхных нь үнэ цэнтэй байдагтай адил энэ өдөр Хятад, Монголын 40 гаруй сэтгүүлчид  Өвөр Монголын Чөлөөт худалдааны туршилтын бүс дэх анхны сурвалжлагын салхийг хагалснаар хоёр орны сэтгүүлчид хувь хувьдаа олзуурхаж байлаа.

 Монголын Сэтгүүлчдийн Нэгдсэн Эвлэлийн  дэд ерөнхийлөгч Г.Ариунчулуун:

- Хятад, Монголын сэтгүүлчид маш олон удаа хамтарсан сурвалжилга хийж ирсэн уламжлалтай. Энэ удаа Монгол улс 23 сэтгүүлчийн өргөн бүрэлдэхүүнтэй, Монголын сэтгүүл зүйн салбарт хамгийн их уншигчтай, үзэгчтэй Сонин, радио, телевиз, вэбсайтуудын сэтгүүлчид хүрэлцэн ирсэн. Бид зөв мэдээ мэдээллийг газар дээрээс нь хүргэхээр хичээнгүйлэн ажиллаж байгаа. Чөлөөт худалдааны бүс нь олон жил яригдаад ирсэн ч өмнөхөн Хятадын засгийн газраас албан ёсоор захирамж гаргаад ажил маш хурдтай болж байгааг хараад их баяртай байна. Зөвхөн хил орчмын хүмүүс биш, харин цаад гүндээ хол байгаа хүмүүс хил гарахгүйгээр хоёр талын худалдаа үйлчилгээнд оролцох боломжтой болохыг хоёр орны хүн бүрийн хүсэж байгаа зүйл. Хятадын худалдаа эрхлэгч, Монголын үйдэвэрлэгч нарын хүсэж харж байгаа зүйл. Энэ бүх барилга байгууламж нь хурдан байгуулагдаад, Чөлөөт худалдааны бүсийн үр шимийг нь ард түмэн хурдан хүртэх болтугай гэж харж байна. Өнөөдрийн хувьд ийм том төлөвлөлттөй том бүс болж байгааг би ч мэдээгүй, энэ олон сэтгүүлчдээр дамжуулаад Монголын ард түмэн гэрэл гэгээтэй боломжтой ирээдүйд бий  болох том төсөл явагдаж байгааг харна гэдэгт найдаж байна. 

 Өвөр Монголын Чөлөөт худалдааны туршилтын бүсийн Эрээн хотын салбар бүс нь чөлөөт худалдааны бүсийн бүтээн байгуулалтыг шинэ эхлэлийн цэг болгон авч, шинэ нээлт, шинэ алхам, шинэ ололт амжилтад анхаарлаа төвлөрүүлэн, Хятад-Монгол-Оросын эдийн засгийн коридорын чухал төв, хөрш орнуудтай найрсаг хамтын ажиллагааны загварыг бий болгоход хүчээ төвлөрүүлж байгаа  талаар сэтгүүлчид газар дээр нь хүрээд ойлгож мэдлээ.

Өвөр Монголын туршилтын чөлөөт худалдааны бүс нь Хятадын хойд хил дэх Орос, Монголын аль алинд нь нэгэн зэрэг нээгдсэн анхны чөлөөт худалдааны бүс юм. Хятад, Монголын гол хэвлэл мэдээллийн хэрэгслүүдийн сэтгүүлчдийн төлөөлөгчид энэхүү эрч хүчтэй нутгаар анх удаа чөлөөт худалдааны бүсийн бүтээн байгуулалтын талаар хамтарсан сурвалжилга хийсэн нь утга төгөлдөр арга хэмжээ болжээ.

 Өвөр Монголын Өдрийн сонины сэтгүүлч Сүнь Лю:

- Хятад, Монголын сэтгүүлчдийн хамтарсан сурвалжилгад оролцсондоо маш баяртай байна. Ялангуяа Өвөр Монголын туршилтын чөлөөт худалдааны бүсэд анхны сурвалжилга хийж байгаа маань их аз тохиол болж байна. Чөлөөт худалдааны туршилтын бүс нь хоёр оронд цоо шинэ боломж олгоно гэдэгт найдаж бий.

Хоёр орны сэтгүүлчид Эрээн хотод чөлөөт худалдааны салбар бүс байгуулагдсанаар Хятад-Монголын хамтын ажиллагаанд авчирсан шинэ уур амьсгалыг харж мэдэрч явлаа. Эрээн хот нь  Хятад улсын Монголд нээлттэй хамгийн том хуурай замын боомт бөгөөд Хятад, Монголын хоорондох хүн ардын солилцооны 70 гаруй хувийг, зайлшгүй шаардлагатай бараа бүтээгдэхүүний экспортын 80 гаруй хувийг хариуцдаг ба Чөлөөт худалдааны бүсийг баталсны дараа 18.35 хавтгай дөрвөлжин километр талбай бүхий олон улсын худалдаа, олон улсын ложистик, хил дамнасан аялал жуулчлал, олон улсын эмнэлгийн тусламж үйлчилгээ зэрэг өвөрмөц салбаруудыг хөгжүүлэхэд анхаарлаа хандуулж, Хятад-Монгол-Оросын эдийн засгийн коридорын чухал төв болох зорилготой юм.

Ярилцлагын үеэр хоёр улсын сэтгүүлчид 12-ны өдөр Эрээн хотод  Хаоган жимс, хүнсний ногоо, амуу будаа, хүнсний тосны импорт, экспортын парк, Мэн Кэ Лүн арилжаа худалдааны сүлжээ ХХК  зэрэг газаруудаар сурвалжилга авч, Хятадын жимс хүнсний ногооны экспортын байдалтай танилцав.

Монголын жимс, хүнсний ногооны импортын 70-80 хувийг Эрээн хотын "Хао Ган" компани хангаж байдаг. Тус компани өдөрт дунджаар 30 хөргөгчтэй ачааны машинаар Монгол улс руу жимс ногоо тээвэрлэдэг юм байна. Хао Ган компанийн дэд дарга Жан Юйчэн: 

- 2025 онд Монгол руу 173,600 тонн жимс хүнсний ногоо экспортолжээ. 2026 онд 180,000 тонн экспортлох боломжтой. 

Тэр бас чөлөөт худалдааны бүс батлагдаснаар хүйтэн агуулахын талбайг өргөтгөн байгуулж, Орос руу эспортолох үйл ажиллагаа нэмэгдүүлэхээр байна гэж хэлэв.

 Жолооч Т.Гүнжаргал: 

- Монголд жимс, ногоо авдаг 60 гаруй компани байдаг. Бүх жимс ногоог энэ агуулахаас 200 гаруй жимс ногоо тээвэрлэх зориулалттай машинаар ачаа тээвэрлэдэг. Эрээнээс гараад Улаанбаатар хүртэл 10 цаг явдаг. Энд хятадын гааль шалгалтаа явуулж, Монголын хил дээр гаальд шалгуулаад шууд Улаанбаатарт ачаагаа хүргэдэг. Эрээн хотын энэ жимс ногооны агуулах нь цэвэрхэн, стандарт нормтой учраас жимс, ногооны чанар бол маш сайн байдаг. Нэг машинд бүдүүн ногоо 20-25 тонн, нарийн ногоо 19-22 тонн ачиж тээвэрлэдэг.  7 хоногт 2 удаа явах тохиодол бий.

Монголын сэтгүүлчдийн холбооны төлөөлөгчид чөлөөт худалдааны бүс нь Хятад-Монголын хамтын ажиллагаанд илүү өргөн хүрээг нээж өгөх бөгөөд хоёр улсын хэвлэл мэдээллийн хэрэгслүүд харилцаа холбоонд гүүрэн үүрэг гүйцэтгэсээр байх болно гэж байлаа.

Өвөр Монголын чөлөөт худалдааны туршилтын бүс нь Хөх хот, Манжуур, Эрээн хот гэсэн гурван томоохон бүсийг байгуулж, мэдээлэл солилцох, тээвэр, ложистик, нөөцийн хуваарилалт, технологийн инновац, аж үйлдвэрийн хамтын ажиллагааны "таван төв" болгон хөгжлийн байр сууриа тогтоосон. Сэтгүүлчид өөрсдийн дуран, үзгээр дамжуулан Өвөр Монголын чөлөөт худалдааны туршилтын бүсийн дүр зургийг хоёр орны уншигчдад толилуулж, "Бүс ба Зам” санаачилгын хамтын бүтээн байгуулалтын шинэ бүлгийг тод томруунаар бичиж байна.

 Сань Шин Дүй музейн дэргэд орших, эртний Шү нутгийн археологийг танилцуулахаар зорилго болгосон энэхүү бааз нь археологийн малтлагын орчныг сэргээн байгуулж, дуураймал малтлага, гар урлалын хөтөлбөрөөр дамжуулан археологи ба эртний Шү газрын түүхийг танилцуулдаг байна.

 Аяллын багийнхан резиний хэвийг ашиглаж, хүн төрхтэй хүрэл баримлыг шохойгоор урлан, шижир алтан өнгөөр нүүрийг нь будаж, өөрөө гар бие оролцон “Алтан багт хүрэл хүн”-ийг бүтээцгээлээ. 

Нийтийн эзэмшлийн гудамж, талбай болон зорчих хөдөлгөөнд саад учруулж байршуулсан ТҮЦ-үүдийг өнгөрсөн оны дөрөвдүгээр сараас эхлэн нийслэл, дүүргийн Засаг даргын захирамжаар эрчимтэйгээр нүүлгэж, нийтийн эзэмшлийн зам талбайг чөлөөлж эхэлсэн. Тодруулбал, өнгөрсөн онд нийслэлийн төвийн зургаан дүүргийн хэмжээнд нийт 1436 ТҮЦ-ийг нүүлгэж, зам талбайг чөлөөлсөн юм.  Ингэснээр явган хүний зам, нийтийн эзэмшлийн талбайн хүртээмж сайжирч, иргэдийн аюулгүй, чөлөөтэй зорчих нөхцөл бүрдсэн. Мөн хотын өнгө үзэмж, орчны стандарт сайжрав.

Нийслэл сүүлийн хоёр жилд нийслэлийн өмчийг хууль бусаар эзэмшиж байсан этгээдүүдээс 6 тэрбум гаруй төгрөгийн 15 барилга байгууламжийг буцаан авч нийслэлийн өмчид бүртгүүлжээ. Ингэснээр 2024 онд 7.4 тэрбум, 2025 онд 18.2 тэрбум төгрөгийн орлогыг нийслэлийн төсөвт төвлөрүүлсэн байна. Мөн өмч хөрөнгөтэй холбоотой 8 хэрэг шүүхийн шатанд байгаа аж.
Өнгөрсөн хугацаанд дараах 15 барилга байгууламжийг буцаан авчээ
•    Төв цэнгэлдэх хүрээлэн
•    “Уламжлалт анагаах ухааны элэг судлалын клиник төв”-ийн барилга байгууламжууд,
•    Урт цагаан худалдаа үйлчилгээний төв,
•    Чингэлтэй дүүргийн тавдугаар хороонд байрлах “Баруун сэлбэ” үйлчилгээний төвийн Ж блокийн 1220 м.кв талбай бүхий барилгыг нийслэлийн өмчид авч, нээлттэй дуудлага худалдаагаар хувьчилж, 1.9 тэрбум төгрөгийн орлогыг нийслэлийн төсөвт төвлөрүүлсэн.
•    Хан-Уул дүүргийн хоёрдугаар хороонд байрлах “Монгол шуудан” ХК-ийн 36 дугаар салбарын түрээсээр эзэмшиж байсан байрыг нийслэлийн өмчид бүртгэн авсан.
•    БГД-ийн 14 дүгээр хороонд байрлах Шуудангийн 24 дүгээр салбар түрээсээр эзэмшиж байсан байрыг “Тэмүүжин групп майнинг” ХХК дам түрээслэж ашиг олдог байдлыг зогсоож, нээлттэй дуудлага худалдаагаар хувьчилж 1.6 тэрбум төгрөгийн орлогыг нийслэлийн төсөвт төвлөрүүлсэн.
•    БГД-ийн наймдугаар хороонд байрлах “Аминжаргалан” өрхийн эрүүл мэндийн төвийн барилгыг таван жилийн хугацаанд түрээсийн орлогогүйгээр эзэмшиж байсан иргэнээс түрээсийн орлогыг нэхэмжилж, барилгыг хууль бус эзэмшлээс салган Баянгол дүүргийн Засаг даргын Тамгын газарт үргэлжлүүлэн түрээсэлж, түрээсийн орлогыг нийслэлийн төсөвт төвлөрүүлэн ажиллаж байна.
•    СБД-ийн хоёрдугаар хороонд байрлах “Ачит гар” өрхийн эмнэлэг байрлаж байсан байрыг тус эмнэлгийн эзэмшлээс авч нээлттэй дуудлага худалдаагаар хувьчилж, 334 сая төгрөгийн орлогыг нийслэлийн төсөвт төвлөрүүлсэн.
•    Өргөө зочид буудал

Түүнчлэн 2025 онд нийслэлийн Өмчийн харилцааны газраас гурван барилга байгууламжийг нээлттэй дуудлага худалдаагаар худалдаж, нийт 3.9 тэрбум төгрөгийн орлого төвлөрүүлжээ. Мөн нийслэлийн өмч хувьчлалын жагсаалтаас зургаан барилгыг хасаж, ногоон байгууламж болгон тохижуулахаар шийдвэрлүүлсэн байна. Мөн энэ онд БЗД-ийн нэгдсэн эмнэлэг, СБД-ийн нэгдсэн эмнэлэг, СТӨ-ний В корпусыг нийслэлийн өмчид буцаан авахаар хэлэлцээр хийж байгаа аж.

“Хан-Уул дүүргийн 22 дугаар хорооны нутаг дэвсгэрт хяналт шалгалтаар ажиллаж байсан замын цагдаагийн алба хаагчийг албан үүрэг үүргээ гүйцэтгэх явцад нь хутгалсан” гэх мэдээлэл 2026 оны 05 дугаар сарын 16-ны өдөр бүртгэгдсэн. Шалгалтын ажиллагаагаар замын цагдаагийн алба хаагч Хан-Уул дүүргийн нутаг дэвсгэрт хяналт шалгалтаар ажиллах явцдаа согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон иргэнийг саатуулан шалгах үед жолоочтой хамт зорчиж явсан 47 настай, эрэгтэй Ө нь алба хаагчийг хэл амаар доромжилж, шаардлагыг эсэргүүцсэн. Иргэн Ө гэртээ харихаар явсан боловч буцаж хутга нуун ирж, алба хаагчийн биед халдаж, 3 удаа хутгалсан. Ө нь хэргийн газраас зугтаасныг шуурхай эрэн сурвалжлан олж тогтоон, хойшлуулшгүйгээр баривчлах ажиллагааг явуулж байна. Одоогоор хохирогчийн биеийн байдал хүнд, эмнэлэгийн байгууллагын тусламж авч, хагалгаанд орсон. Шалгалтын ажиллагаа үргэлжилж байна.